Co wiemy na temat cyfrowego dorastania? Raport Obserwatorium Praktyk Medialnych USWPS
Jak mówić o dzieciach i młodzieży w sieci bez uproszczeń oraz sensacyjnych nagłówków? Czym różnią się rzetelne doniesienia naukowe od powierzchownych diagnoz i medialnych skrótów? Na te pytania odpowiada raport ekspercki „10 rozmów o cyfrowym dorastaniu”. W publikacji badacze i badaczki z Obserwatorium Praktyk Medialnych, nowego centrum badawczo-wdrożeniowego działającego przy Uniwersytecie SWPS, przyglądają się popularnym mitom i przekonaniom dotyczącym obecności młodych ludzi w internecie.
Pobierz raport Pobierz pakiet prasowy
Czy negatywny wpływ smartfonów i mediów społecznościowych na zdrowie psychiczne dzieci i młodzieży jest już jednoznacznie udowodniony? Badacze i badaczki z Uniwersytetu SWPS – autorzy raportu „10 rozmów o cyfrowym dorastaniu” – zauważają, że w debacie publicznej często dominują narracje, które sprowadzają technologię tylko do roli zagrożenia. Najnowszy raport Obserwatorium Praktyk Medialnych Uniwersytetu SWPS to próba przełamania tego schematu.
Nasza publikacja to symboliczny „głęboki wdech” – moment zatrzymania, który pozwala spojrzeć na cyfrowe dorastanie bez uproszczeń, z większą uważnością na złożony w istocie kontekst, dynamikę relacji społecznych oraz realne doświadczenia młodych ludzi.
dr Karol Jachymek, medioznawca, pomysłodawca i kierownik Obserwatorium Praktyk Medialnych Uniwersytetu SWPS
Jak (nie) mówić o relacjach młodych ludzi z internetem?
W publikacji zebrano dziesięć rozmów z członkami i członkiniami Obserwatorium Praktyk Medialnych Uniwersytetu SWPS – badaczami i badaczkami reprezentującymi różne, choć wzajemnie uzupełniające się perspektywy naukowe i zawodowe. W dialogach z dr hab. Małgorzatą Wójcik, prof. USWPS (psycholożką), dr hab. Eweliną Smoktunowicz, prof. USWPS (psycholożką), dr Magdaleną Śniegulską (psycholożką), dr. Maksymilianem Bieleckim (psychologiem, metodologiem) i dr. Karolem Jachymkiem (medioznawcą) znajdziemy wskazówki, jak nie wpaść w pułapkę uproszczeń, które często wpływają na postrzeganie roli internetu, smartfonów i mediów społecznościowych w życiu dzieci i młodzieży.
Eksperci w raporcie przyglądają się następującym zagadnieniom: czy scrollowanie może w pozytywny sposób wpływać na nasze zdrowie psychiczne? Dlaczego porównywanie smartfona do heroiny lub innych twardych narkotyków to metafora, która często przynosi więcej szkody niż pożytku? Czy wszyscy jesteśmy uzależnieni od mediów społecznościowych (i jakie konsekwencje może nieść ze sobą nadużywanie tego słowa)? Czy przemoc rówieśnicza to wynalazek internetu?
W rozmowach podjęto także, dlaczego nawet „istotne statystycznie” odkrycia naukowców na temat smartfonów nie zawsze muszą być powodem do paniki oraz dlaczego wrzucanie wszystkich młodych ludzi do jednego (cyfrowego) worka bywa błędem i jakie czynniki mogą decydować o tym, kiedy ekrany nam służą, a kiedy szkodzą.
Autorzy publikacji zauważają, że temat ten budzi na tyle silne emocje, że często, zamiast uporządkowanej refleksji opartej na rzetelnych danych i dowodach naukowych, wygrywa dezinformacja, uproszczenia oraz intuicyjne interpretacje rzeczywistości. – Nie oznacza to, że technologie cyfrowe nie niosą z sobą żadnych wyzwań – wskazują twórcy raportu. Eksperci z Uniwersytetu SWPS zwracają jednak uwagę, że w debacie publicznej zbyt łatwo przypisuje im się rolę głównego sprawcy zjawisk, których źródła są głębsze i lepiej udokumentowane.
– Zamiast skupiać się tylko na smartfonach, powinniśmy walczyć o to, żeby młodzi ludzie mieli dostęp do realnej pomocy. Żeby w szkołach był psycholog, do którego można pójść bez wstydu. Żeby mieli poczucie, że są wspierani – przez rodziców, nauczycieli, dorosłych wokół nich. Żeby były przestrzenie, gdzie mogą bezpiecznie rozmawiać o swoich problemach i spędzać wolny czas. A takich przecież brakuje – piszą badacze i badaczki z Obserwatorium Praktyk Medialnych Uniwersytetu SWPS.
Warsztaty online dla dziennikarzy i twórców treści
Badacze i badaczki OPM projektują i organizują debaty, szkolenia, warsztaty, a także różnego rodzaju formaty edukacyjne. Ich celem jest nie tylko kształtowanie świadomych nawyków i budowanie odporności psychicznej, ale też analiza narracji i uproszczeń obecnych w mediach. Już 14 kwietnia odbędą się warsztaty online dla dziennikarzy i twórców treści o tym, jak rzetelnie komunikować wyniki badań na temat smartfonów, mediów społecznościowych oraz dobrostanu dzieci i młodzieży. Warsztaty będą miały charakter praktyczny. Zajęcia poprowadzi dr Maksymilian Bielecki (psycholog poznawczy, metodolog i doświadczony popularyzator nauki z Uniwersytetu SWPS) i dr Karol Jachymek (medioznawca, kierownik Obserwatorium Praktyk Medialnych i ekspert w obszarze cyfrowego dorastania).
O Obserwatorium Praktyk Medialnych
Obserwatorium Praktyk Medialnych (OPM) to interdyscyplinarne centrum badawczo-wdrożeniowe, którego misją jest dostarczanie rzetelnej i opartej na dowodach naukowych wiedzy o współczesnych praktykach medialnych. W swoich działaniach, eksperci i ekspertki z Uniwersytetu SWPS, analizują funkcjonowanie człowieka w mediach cyfrowych oraz wpływ nowych technologii – i towarzyszących im narracji oraz wyobrażeń na ich temat – na codzienne doświadczenia. Szczególnym obszarem zainteresowań OPM jest problematyka cyfrowego dorastania, czyli to, w jaki sposób dzieci, młodzież i towarzyszący im dorośli funkcjonują w sieci.
Centrum powstało w odpowiedzi na pogłębiającą się polaryzację debaty na temat wpływu internetu i mediów cyfrowych na współczesne życie społeczne – zwłaszcza w kontekście młodych osób. OPM prowadzi interdyscyplinarne badania empiryczne dotyczące różnych aspektów codziennych doświadczeń uczestników i uczestniczek życia cyfrowego. Działania centrum koncentrują się także na analizie języka i przekazów medialnych, które często kształtują nasze wyobrażenia o internecie i nowych technologiach.
Pobierz raport!
Wypełnij poniższy formularz a raport wyślemy na Twoją skrzynkę e-mail.
Te artykuły mogą
cię zainteresować
