Wybierz kategorię wyszukiwania

Studia

Formularz wyszukiwania na belce: Studia

lokalizacja:
poziom studiów:
obszar tematyczny:
tryb studiów:
studia podyplomowe realizowane:

Jeżeli nie znalazłeś tego czego szukałeś zawsze możesz wpisać szukane słowo lub frazę poniżej

Szkolenia i kursy

Formularz wyszukiwania na belce: Szkolenia

lokalizacja:
obszar tematyczny:
forma:

Jeżeli nie znalazłeś tego czego szukałeś zawsze możesz wpisać szukane słowo lub frazę poniżej

Badania i projekty

Formularz wyszukiwania na belce: Badania i projekty

lokalizacja:
jednostka badawcza:
typ:
dyscyplina:
status:

Jeżeli nie znalazłeś tego czego szukałeś zawsze możesz wpisać szukane słowo lub frazę poniżej

Naukowcy

Formularz wyszukiwania na belce: Nasi naukowcy

lokalizacja:
dyscyplina:

Jeżeli nie znalazłeś tego czego szukałeś zawsze możesz wpisać szukane słowo lub frazę poniżej

Wydarzenia

Formularz wyszukiwania na belce: Wydarzenia

typ:
lokalizacja:

Kontakty

lokalizacja:
kategoria:

Jeżeli nie znalazłeś tego czego szukałeś zawsze możesz wpisać szukane słowo lub frazę poniżej

Szukasz czegoś zupełnie innego? Sprawdź, może się gdzieś ukryło na naszej stronie

Szukasz czegoś zupełnie innego? Sprawdź, może się ukryło gdzieś na naszej stronie!

Sprawdź nasze rozbudowane narządzie do wyszukiwania.

Szukaj w konkretnych kategoriach - oszczędzaj swój czas.

Uniwersytet SWPS - Logo

Co wpływa na koncentrację u dziecka?

udostępnij artykuł
Co wpływa na koncentrację u dziecka?
float_intro: images-old/2015/child_concentration_2000_1316.jpg

Jest niezbędna w domu i szkole, w trakcie odrabiania lekcji i zabawy. Podczas oglądania filmu i rozmowy. Co to? To koncentracja uwagi. Problemy z jej utrzymaniem ma coraz więcej dzieci. O tym, jakie czynniki zewnętrzne i wewnętrzne decydują o zachowaniu koncentracji i w jaki sposób rodzice mogą pomóc dzieciom ją stymulować, pisze Marta Wawrzynów, neurologopeda, pedagog i logopeda wczesnej interwencji, terapeuta integracji sensorycznej (SI).

Trwa walka o koncentrację dziecka – w zakątkach gabinetów terapeutycznych, domu, przy biurku, na placach zabaw. Koncentracja uwagi, razem z napięciem mięśniowym, komunikacją, kontaktem wzrokowym, warunkuje efektywne uczenie się dziecka. Na co dzień zdobywamy umiejętności poprzez naśladownictwo, uczymy się przy pomocy struktury sensorycznej i od otoczenia. Choć koncentracja jest zdolnością ważną, to jednak plasuje się na jednym z ostatnich miejsc na liście osiągnięć dziecka. Rodzice nie zawsze przykładają do niej wagę. Czy słusznie?

Czynniki zewnętrzne warunkujące koncentrację

Poziom koncentracji zależy od czynników zewnętrznych i wewnętrznych. Najczęściej zdajemy sobie sprawę z tych pierwszych, czujemy bowiem na sobie opór, który stwarza otoczenie, mające wpływ na naszą uwagę. Niski poziom koncentracji warunkują wzorce środowiskowe, w tym temperament rodziców i osób z bliskiego otoczenia. Dziecko doskonale modeluje zachowanie, zatem pobudzenie rodziców, opiekunów czy rówieśników może wywoływać u niego nieprawidłowe reakcje.

Niski poziom koncentracji warunkują wzorce środowiskowe, w tym temperament rodziców i osób z bliskiego otoczenia. Dziecko doskonale modeluje zachowanie, zatem pobudzenie rodziców, opiekunów czy rówieśników może wywoływać u niego nieprawidłowe reakcje.

Warto więc uczciwie odpowiedzieć sobie na pytanie, jaka atmosfera panuje w domu. Czy w powietrzu wisi napięcie, a dziecko jest świadkiem kłótni dorosłych? Co robią rodzice w wolnym czasie: spędzają go razem z najmłodszymi czy każdy przed swoim komputerem? A może jest odwrotnie: rodzice są spokojni i skoncentrowani, nie wykonują kilku rzeczy jednocześnie, a wolne chwile poświęcają wspólnym czynnościom? Istotne jest także podejście do dziecka, między innymi konsekwencja w wychowaniu. Niestety we współczesnym modelu rodziny wychowywanie coraz częściej schodzi na dalszy plan wobec chęci lub konieczności zarabiania pieniędzy, osiągania sukcesów, etc.

Otoczenie, sposób komunikacji, postawa ciała a koncentracja

Kolejnym czynnikiem warunkującym niski poziom koncentracji jest otoczenie dziecka i docierające z niego bodźce: wzrokowe, słuchowe, zapachowe, smakowe, dotykowe i płynące z układu przedsionkowego. Dzieci z nadpobudliwością sensoryczną lub odwrotnie – małą potrzebą przyjmowania bodźców sensorycznych są w różny sposób na nie wrażliwe. Wynikają z tego trudności w regulowaniu i modulowaniu bodźców. Dzieci nie zawsze potrafią radzić sobie z nimi na co dzień: eliminować ich natężenie czy odpowiednio reagować na ich brak. Jak rodzice mogą pomóc swoim pociechom w utrzymaniu koncentracji? Istotne jest zwrócenie uwagi, m.in. na:

  • kolory – ubrań dziecka i osoby pracującej z nim, ścian, mebli, zabawek, otoczenia domowego. Należy pamiętać, że jaskrawe kolory lub zbyt duże zróżnicowanie kolorów rozprasza,
  • dźwięki – hałas w przedszkolu, radio, TV, odkurzacz,
  • zapachy – perfumy, pot, zapachy z kuchni, zaduch,
  • smaki – jedzenie,
  • rodzaje przedmiotów – telefony, tablety, TV, grające zabawki i atrybutów: biżuteria, klucze, przedmioty mieszczące się w dłoni,
  • rodzaje aktywności ruchowych: dynamiczne lub statyczne.

Wysoki poziom koncentracji warunkuje zatem „oczyszczone” środowisko, pozbawione dystraktorów, bodźców rozpraszających uwagę.

Następny czynnik związany jest z komunikacją na poziomie rodzic – terapeuta – nauczyciel – dziecko. Odpowiednie podejście, kontakt wzrokowy (face-to-face) gwarantują prawidłową reakcję ze strony dziecka.

Warto również zwrócić uwagę na sposób przekazu treści, np. dostosować język do małego rozmówcy. Jako rodzice i terapeuci używamy zbyt trudnego słownictwa, mówimy potocznie, używamy zbyt wielu metafor. A najmłodsi nie zawsze zadają pytania: co to znaczy?, dlaczego?, po co? W efekcie nie rozumieją nas i naszych komunikatów.

Poza tym mówimy zbyt szybko, zbyt dużo w krótkim czasie, i co najważniejsze – nie dbamy o poziom kontaktu wzrokowego. Aby był on efektywny, dorosły musi dostosować się i dialogować na podobnym poziomie werbalno-intelektualno-emocjonalnym jak dziecko.

Oprócz odpowiedniego kontaktu wzrokowego niezmiernie ważna jest postawa ciała, czyli napięcie mięśniowe dziecka. Bez optymalnego zwarcia mięśni, możliwości kompresyjno-dekompresyjnych, utrzymania głowy w pozycji pionowej (czyli otwartej na bodźce) podopiecznemu trudniej się uczyć. Należy więc zadbać o odpowiednio zaprojektowane, ergonomiczne miejsce do nauki.

Dieta na mózg

Ostatnim czynnikiem wewnętrznym warunkującym koncentrację są parametry życiowe (wskaźniki pozwalające ustalić, czy osoba ma prawidłową wagę, tętno, ciśnienie krwi, oddech), fizjologia i anatomia dziecka. Ważna jest także dieta i poziom funkcjonowania metabolizmu.

Na pracę mózgu pozytywnie wpływa m.in. dieta bogata w kwasy omega-3. To kwasy tłuszczowe poprawiające ukrwienie mózgu i usprawniające przepływ bodźców między substancją szarą a białą. Jak wynika z badań opublikowanych na łamach „Neuropsychopharmacology”, znaczącą poprawę koncentracji już po 16 tygodniach diety bogatej w kwasy omega-3 zaobserwowano zarówno u nastolatków normalnie rozwijających się, jak i z deficytami uwagi czy ADHD.

Niska koncentracja może być spowodowana również problemami natury medycznej: zaburzeniami flory bakteryjnej jelit, zachwianiem równowagi między neuroprzekaźnikami, zaburzeniami metylacji, odpowiedzialnej między innymi za oczyszczanie organizmu i usuwanie nadmiaru toksycznych substancji.

Odpowiedni poziom koncentracji jest zależny od wielu czynników. W kontakcie z dzieckiem rodzice i terapeuci powinni przede wszystkim myśleć. Ćwiczenie dla ćwiczenia, terapia dla terapii nie mają sensu. Na początku należy zadać sobie pytania: skąd bierze się problem dziecka i jak mu pomóc, a po drodze eliminować wyżej opisane czynniki. Wówczas jest duża szansa, że antidotum na koncentrację dziecka zostanie znalezione.

258 marta wawrzynow

O autorce

Marta Wawrzynów – neurologopeda, pedagog i logopeda wczesnej interwencji, terapeuta integracji sensorycznej (SI) i terapii czaszkowo-krzyżowej, instruktor masażu Shantala, doktorantka Uniwersytetu Medycznego im. Piastów Śląskich we Wrocławiu (temat pracy: „Wpływ toksyn i dioksyn na rozwój mowy dziecka”). W pracy zawodowej specjalizuje się w zaburzeniach ze spectrum, dysfunkcjach neurorozwoju oraz terapii z niemowlętami. Jest właścicielką i terapeutą w Centrum Terapii i Wspomagania Rozwoju MOTYLEK. W wolnych chwilach prowadzi wykłady i szkolenia dla studentów oraz kadr pedagogicznych i specjalistów z zakresu Integracji Sensorycznej, autyzmu i podejścia biomedycznego do zdrowienia dzieci oraz terapii neurologopedycznej z włączeniem zaburzeń funkcji OUN.