Doktor Monika Weychert z USWPS kuratorką wystawy o współczesnych gettach
W Zachęcie – Narodowej Galerii Sztuki w Warszawie można oglądać wystawę „Krzysztof Gil. Nikt was tu nie chce”. Jej kuratorką jest Monika Weychert, kulturoznawczyni z Uniwersytetu SWPS. Ekspozycja porusza zagadnienie getta w jego dzisiejszym znaczeniu, a także mechanizmów wykluczenia obecnych w języku, przekazach wizualnych i społecznych wyobrażeniach.
O wystawie
Punktem wyjścia jest pojęcie getta rozumianego nie tylko jako historyczna forma przymusowego odosobnienia, lecz także współczesny mechanizm izolacji i wykluczenia obecny w przestrzeni społecznej i miejskiej.
Dawniej getta były fizycznie wydzielonymi częściami miast, często otoczonymi murami i odciętymi od reszty przestrzeni miejskiej. Dziś pojęcie to odnosi się także do zjawisk izolacji, kontroli i ograniczania praw migrantów oraz do zamykania się określonych środowisk, klas czy grup etnicznych w odizolowanych społecznościach. Procesom tym często towarzyszą zmiany w przestrzeni miejskiej, które utrudniają swobodne poruszanie się, ograniczają wspólną przestrzeń i pogłębiają podziały między mieszkańcami.
Krzysztof Gil prezentuje nowe wielkoformatowe obrazy, instalacje i prace rzeźbiarskie stworzone specjalnie na wystawę w Zachęcie. Buduje przestrzeń opartą na napięciu między estetyką a doświadczeniem przemocy oraz wykluczenia. Odnosi się do historii romskich osiedli, represji wobec społeczności romskiej w Polsce, a także sposobów reprezentacji mniejszości w kulturze i muzealnictwie etnograficznym. Zamiast dosłownych scen artysta pokazuje ślady, architekturę i obrazy, które uruchamiają pamięć oraz skłaniają widza do osobistej interpretacji i wejścia w relację z dziełami.
W czasach nadmiaru obrazów przemocy, oglądanych niemal na żywo w sieci i na ekranach telefonów, a także codziennej mikroprzemocy wynikającej z uprzedzeń, bardziej adekwatne wydaje mi się tworzenie sytuacji, w których widz wchodzi z obrazem w relację i sam buduje znaczenia. Nie interesuje mnie sztuka jako jednoznaczny komunikat czy oskarżenie, lecz jako przestrzeń doświadczenia i interpretacji.
Ekspozycja zachęca do rozmowy o doświadczeniach marginalizacji, pamięci przemocy, tożsamości oraz o współczesnych formach wykluczenia, na których koncentruje się przygotowany przez Fundację W Stronę Dialogu program towarzyszący. Jego celem jest poszerzenie perspektywy i skłonienie do refleksji na temat roli sztuki jako narzędzia dialogu o przyszłości europejskich społeczeństw.
Poznaj twórców wystawy
Informacje praktyczne
„Krzysztof Gil. Nikt was tu nie chce”
Gdzie: Zachęta – Narodowa Galeria Sztuki, pl. Małachowskiego 3, Warszawa
Kiedy: 29 maja –9 sierpnia 2026 r.
Wernisaż: 28 maja 2026r., godz. 19.00
Zobacz inne aktualności
