hr award color

logo uswps nazwa 3

Uczelnia

Różnice pomiędzy cywilizacją chińską a zachodnioeuropejską widoczne są gołym okiem. Te głębokie odmienności były z jednej strony przemilczane i pomniejszane przez propagatorów misji Zachodu i szerzenia jego cywilizacji jako najbardziej postępowej i uniwersalnej, a z drugiej strony przez chińskie elity, które obawiały się, że przedstawianie swoich odmienności kulturowych będzie niekorzystnie odebrane przez ludzi Zachodu. O różnicach i mogących z nich wyniknąć nieporozumieniach opowie wybitny badacz Chin, prof. dr hab. Krzysztof Gawlikowski.

29 października
18.00-19.30
online

Cywilizacja chińska a zachodnia

Wielki sinolog amerykański Frederick W. Mote (1922-2005) słusznie stwierdził, że cywilizacja chińska różni się od zachodniej najbardziej ze wszystkich cywilizacji poza europejskich. Te głębokie odmienności były z jednej strony przemilczane i pomniejszane przez propagatorów misji Zachodu szerzenia jego cywilizacji jako najbardziej postępowej i uniwersalnej, a z drugiej strony przez zokcydentalizowane elity chińskie promujące modernizację swego kraju. Niebezpodstawnie obawiały się one, że przedstawianie swoich odmienności kulturowych będzie przez ludzi Zachodu wówczas dominujących w świecie interpretowane jako potwierdzenie „niższości żółtków”. Często wierzyli oni szczerze, że przyswajanie Chinom zachodnich instytucji oraz koncepcji będzie korzystne dla ich ojczyzny. Dopiero Prezydent Xi Jinping jako pierwszy przywódca chiński po Sun Yat-senie zaczął podkreślać tak dobitnie specyfikę swego kraju szeroko nawiązując do jego dziedzictwa w ramach swojej „polityki narodowej”.

Wspomniany powyżej Mote za kluczowy czynnik uznał brak w Chinach koncepcji Boga-Stwórcy, a co za tym idzie chrześcijańskich fundamentów cywilizacji zachodniej. Dotyczyło to społecznego, a nie indywidualistycznego pojmowania człowieka, braku koncepcji przyrodzonej mu godności i równości wszystkich ludzi przed Bogiem, jak też idei powinności wobec „bliźnich”. Zarazem koncepcje reinkarnacji, wcielania się w różne istoty i byty, jak też utożsamiania z coraz szerszymi kręgami społeczeństwa i natury integrowało człowieka z całym światem, zamiast zachodniego wynoszenia człowieka ponad wszystkie inne stworzenia ze względu na duszę nieśmiertelną i stworzenie „na obraz i podobieństwo Boże”. Człowiek miał za sobą i przed sobą tysiące kolejnych istnień zamiast jednego, unikatowego życia na ziemi. Równie istotny był w cywilizacji chińskiej brak koncepcji prawa jako regulatora całego życia i to prawa obowiązującego wszystkich, bo dawanego przez Boga. Nie było więc również koncepcji „czyichś praw”. Całe życie społeczne regulowały rytuały i etykieta.

Podczas gdy na Zachodzie dominował krytycyzm i podejrzliwość wobec państwa jako czynnika ograniczającego wolności jednostki, w Chinach nie było apoteozy takiej jednostki ani ideału wolności. Wręcz przeciwnie, konfucjanizm wpajał powinności społeczne jednostki i szacunek oraz posłuszeństwo wobec wszelkich władz. To państwo sterowało procesami samodoskonalenia ludzi i tworzenia w nich natury ludzkiej i to ono, a nie Bóg wyznaczało standardy moralne. Państwo także kierowało całą sferą religijną, a cesarz był najwyższym kapłanem kraju i świata. Podobne funkcje kapłańskie sprawowali zwierzchnicy administracji wszystkich szczebli oraz szefowie wszystkich grup, aż po ojca rodziny. Przy braku rozdzielenia sfery sacrum od profanum nie było też możliwości rozdzielenia religii od życia świeckiego, a religijność skoncentrowana była na człowieku i osiąganiu przezeń różnych mocy, aż po potęgi boskie, zamiast na Bogu.

Cywilizacja zachodnia opierała się na miastach, a chińska miała charakter wiejski. Zachodnia gloryfikowała wojny, walki i wojowników, zaś chińska opierała się na apoteozie zachowywania harmonii, zgody, pokoju i konsensu, a na potępianiu wszelkich walk, konfliktów czy otwartych krytyk. Tam gloryfikowano nie wodzów i wojowników, lecz wykształconych administratorów.

Te głębokie odmienności związane z procesami długiego trwania ograniczają możliwości adaptowania wielu elementów cywilizacji zachodniej, jak budowanie państwa prawa, wprowadzania norm praw człowieka czy demokracji politycznej. Jeśli brakowało autonomicznych jednostek, bo utożsamiały się one z grupą, do której przynależały, nie mogły być znane ideały wolności jednostki. Wręcz przeciwnie przyjmowano za konieczne wypełnianie z pełnym poświęceniem powinności społecznych jednostki, a także drobiazgowych norm etykiety, wyznaczających zachowania i formuły słowne. Przy skoncentrowaniu uwagi i emocji na swoich grupach przynależności, zwłaszcza na rodzinie, brakowało – poza rządzącą elitą – zainteresowań polityką i sprawami państwa, a ideałem był porządek, utrzymywanie jedności myśli całego społeczeństwa i zapewnianie bezpieczeństwa każdej jednostce. W tych warunkach walkę partii traktowano jak nieszczęście. W takim kontekście kulturowym – poza bardzo specyficznymi sytuacjami i wąskimi elitami – trudno było oczekiwać fascynacji zachodnimi ideami wielopartyjnej demokracji. Pewne ideały demokratyczne funkcjonują, oczywiście, ale na zupełnie inny sposób, podobnie jak społeczeństwo obywatelskie tam wspierające państwo, a nie walczące z nim i starające się je kontrolować. I to te mechanizmy tradycyjne, zrozumiałe powszechnie, jeśli były respektowane, przyczyniały się do ogromnej efektywności działań państwa i społeczeństwa.

Odmienności takie występują nie tylko wśród Chińczyków, ale w całym kręgu cywilizacji konfucjańsko-buddyjskiej: w Japonii, obu Koreach i Wietnamie, a po części i w innych społeczeństwach Azji Wschodniej. Można by nawet stwierdzić, że większość ideałów kategorii i zasad naszych zachodnich nauk społecznych odpowiada jedynie historyczno-kulturowym warunkom zachodnich społeczeństw chrześcijańskich, a rozmija się z realiami innych cywilizacji przykrywanych naskórkowo i często mało efektywnie przez zachodnio-podobne struktury modernistów. Coraz szerzej i powszechniej rozumie się też, że modernizacja nie musi być tożsama z okcydentalizacją i może być nawet efektywniejsza w rozmaitych wersjach rodzimych, podobnie jak demokracja też nie musi kopiować jedynie wzorców zachodnich.

Pytania i krótkie komentarze można przesyłać na adres kgawlikowski@swps.edu.pl, przed prelekcją ewentualnie - w sytuacjach wyjątkowych - w jej trakcie, by można było na nie odpowiedzieć po prelekcji. Transmisja debaty dostępna będzie na stronie Biblioteki »

Spotkanie będzie również dostępne w archiwum na kanale YouTube Biblioteki Publicznej m.st. Warszawy.

 

Moderator

prof. dr hab. Krzysztof Gawlikowsk – uzyskał tytuł magistra z psychologii, doktora z nauk politycznych, a habilitował się z historii. Zajmuje się klasyczną myślą chińską, zwłaszcza szkołą strategów (patrz: https://isppan.waw.pl/strony-www-projektow-naukowych/centrum-badan-azji-i-pacyfiku/ksiega-mistrza-suna/ ), jak też współczesnymi przemianami społecznymi i politycznymi Chin. Przez kilkanaście lat wykładał w Europie Zachodniej. Obecnie wykłada na Studiach Azjatyckich Uniwersytetu SWPS. Przygotowywał także ekspertyzy polityczne dla władz kilku krajów. Najnowsza publikacja zbiorowa przy jego udziale: Prasa chińska o przemianach społecznych i kulturowych kraju na początku XXI wieku, Wyd. Sedno, Warszawa 2020.

O cyklu spotkań „Azjatyckie dylematy”

Profesor Krzysztof Galikowski

„Jest to pierwsza od wielu lat prezentacja publiczna różnych problemów współczesnej Azji, jej relacji z Polską i światem. Cały kurs może dać zupełnie niezłą orientację osobom interesującym się tym kontynentem, studentom sinologii oraz stosunków międzynarodowych” - mówi prof. dr hab. Krzysztof Gawlikowski, kierownik Katedry Studiów Azjatyckich Uniwersytetu SWPS.

Formuła spotkań

Na zaproszenie Biblioteki Publicznej przy ul. Koszykowej w Warszawie, popularnego miejsca spotkań i debat, Katedra Cywilizacji Azji Wschodniej Uniwersytetu SWPS przygotowała cykl publicznych debat panelowych i prelekcji o Azji Wschodniej „Azjatyckie dylematy”. Spotkania dotyczą stosunków międzynarodowych, spraw wewnętrznych oraz stosunków krajów azjatyckich z Polską.

Począwszy od stycznia 2014 roku, w każdy ostatni czwartek miesiąca odbywały się spotkania „Chiny – nowa potęga”. Nowy cykl. „Azjatyckie dylematy” przybliży problemy Azji we współczesnym świecie.

W roli prelegentów i panelistów wystąpią najlepsi specjaliści z kraju i zagranicy, w tym praktycy z polskich instytucji państwowych. Spotkania organizowane są we współpracy z innymi instytucjami, w tym Warszawską Szkołą Reklamy, dzięki której nagrania debat dostępne są na stronach internetowych Uniwersytetu SWPS i Biblioteki Publicznej m.st. Warszawy.

Organizatorzy

  • Biblioteka Publiczna m.st. Warszawy

Współpraca

  • Centrum Badań Azji i Pacyfiku ISP PAN
  • Katedra Cywilizacji Azji Wschodniej Uniwersytetu SWPS
  • Towarzystwo Przyjaźni Polsko-Chińskiej
  • Fundacja im. Kazimierza Pułaskiego

logotypy Azjatyckie dylematy

Studia azjatyckie na Uniwersytecie SWPS

Kierunek Studia azjatyckie: Chiny i Azja Wschodnia oferowany na Uniwersytecie SWPS w Warszawie to studia unikatowe w Polsce i Europie.

Program kształcenia kładzie nacisk na praktyczna naukę języka chińskiego i umiejętność wykorzystywania go w realnych sytuacjach życiowych i biznesowych (720 godzin nauki). Studenci studiów azjatyckich poznają także kultury regionu, ich współczesne problemy i tradycje określające dzisiejszą rzeczywistość. Dowiadują się, jak działają służby dyplomatyczne, organizacje międzynarodowe czy biznes azjatycki. Zdobywają elementarne kompetencje do współpracy z Azjatami ze wszystkich kręgów cywilizacyjnych Azji, ze szczególnym uwzględnieniem Chin jako największego i najbardziej znaczącego kraju regionu.

Uczelnia oferuje dodatkowy semestr nauki języka chińskiego na uczelniach w Chinach oraz pomaga w uzyskaniu stypendiów na naukę w Azji.

więcej o kierunku »

Termin i miejsce spotkania

29 października 2020 r. (czwartek), w godz. 18.00-19.30
Transmisja online odbędzie się na stronie Biblioteki »

Archiwum spotkań z cyklu „Azjatyckie dylematy” »

 

Aktualności

Sukcesy 13-01-2021

Wydział Prawa w Warszawie w prestiżowym stowarzyszeniu ELFA

Wydział Prawa w Warszawie dołączył do Europejskiego Stowarzyszenia Wydziałów Prawa (European Law Faculties Association, ELFA) – prestiżowego grona najlepszych wydziałów dbających o najwyższy poziom kształcenia na studiach prawniczych. Z satysfakcją włączamy się w działalność...

Czytaj więcej

Sukcesy 25-01-2021

Gov_LAB – wspieramy samorządy w projektowaniu usług dla przedsiębiorców

To jedyny w swoim rodzaju projekt edukacyjny. W ramach gov_LAB dostarczamy administracji samorządowej wiedzy i umiejętności do projektowania innowacyjnych usług i programów dla przedsiębiorców. O unikalności projektu świadczą wykorzystywane metody pracy...

Czytaj więcej

Nowości wydawnicze 17-02-2021

Archiwa we współczesnych badaniach filmoznawczych

„Archiwa we współczesnych badaniach filmoznawczych” to praca zbiorowa pod redakcją dr hab. Barbary Gizy, prof. Uniwersytetu SWPS z kierunku Dziennikarstwo i komunikacja społeczna naszej uczelni, prof. Piotra Zwierzchowskiego oraz prof...

Czytaj więcej

Nowości wydawnicze 19-02-2021

Dopasowanie kompetencyjne człowieka do pracy

W psychologii wyróżnia się trzy możliwe przyczyny zadowolenia z pracy. Po pierwsze, środowisko. Jeżeli w pracy są jasno postawione cele, systematyczne wsparcie przełożonego i współpracowników, a także poczucie kontroli nad...

Czytaj więcej

Sukcesy 24-02-2021

Tytuł doktora honoris causa dla prof. Bogdana Wojciszke

Prof. dr hab. Bogdan Wojciszke związany z Uniwersytetem SWPS w Sopocie, jeden z najbardziej utytułowanych profesorów w polskiej psychologii, otrzymał zaszczytny tytuł doktora honoris causa Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy. To kolejne ważne wyróżnienie...

Czytaj więcej

Nagrody i wyróżnienia 24-02-2021

Studenci z Uniwersytetu SWPS ze stypendiami ministerialnymi za znaczące osiągnięcia!

Czworo studentów naszej uczelni zostało wyróżnionych stypendium Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego za znaczące osiągnięcia naukowe, artystyczne lub sportowe na rok akademicki 2020/2021. Do MNiSW wpłynęło 890 wniosków o przyznanie...

Czytaj więcej

Sukcesy 25-02-2021

Prof. Karol Olejniczak nagrodzony stypendium Fulbrighta

Dr hab. Karol Olejniczak, prof. Uniwersytetu SWPS z Instytutu Nauk Społecznych otrzymał prestiżową nagrodę Fulbright Senior Award, dzięki której realizuje międzynarodowy projekt naukowy na George Washington University w Waszyngtonie w USA. Nasz...

Czytaj więcej

Sukcesy 02-03-2021

Prof. Igor Borkowski profesorem belwederskim

Prezydent RP nadał tytuł profesora Igorowi Borkowskiemu, dziennikarzowi, językoznawcy, redaktorowi wydawnictw medialnych, publicystycznych i naukowych z wrocławskiej filii naszej uczelni. Doceniono jego wybitne sukcesy naukowe, publikacje, prowadzone projekty badawcze oraz...

Czytaj więcej

Nowości wydawnicze 02-03-2021

Failed Leadership

Przywództwo to obecnie istotny temat w kontekście politycznym, biznesowym i społecznym. W końcu liderzy stoją na czele państw, firm czy ruchów społecznych, prowadząc je do sukcesu albo klęski. W badaniach...

Czytaj więcej

UNIWERSYTET SWPS 03-03-2021

Żegnamy Profesora Krzysztofa Gawlikowskiego

Z głębokim żalem żegnamy Profesora Krzysztofa Gawlikowskiego, badacza Chin i popularyzatora wiedzy o Azji Wschodniej, wieloletniego pracownika i założyciela Centrum Cywilizacji Azji Wschodniej w Uniwersytecie SWPS. Aktywny naukowiec, autor programu studiów...

Czytaj więcej

Nowości wydawnicze 05-03-2021

Potrzeby edukacyjne seniorów a uniwersytet trzeciego wieku

Nieodłącznym elementem towarzyszącym starości staje się longlife education. Cechą współczesnego świata są bowiem niezwykle szybkie zmiany zarówno w sferze wiedzy, jak i technologii. W tym procesie nieformalnej edukacji znaczącą, a...

Czytaj więcej

Konferencje 06-03-2021

„Czas kobiet” – II Konferencja Psycholog w Biznesie

Razem z Kołem Naukowym Psycholog w Biznesie działającym na Uniwersytecie SWPS zapraszamy na dwudniową konferencję online odbywającą się pod hasłem „Czas kobiet”. Tematyka wydarzenia wpisuje się nie tylko w aktualny...

Czytaj więcej

UNIWERSYTET SWPS 09-03-2021

Jak zostać trenerem? – spotkanie online

Chcesz być dyplomowanym trenerem-szkoleniowcem? Kto i jak może nim zostać? Jakie umiejętności należy kształcić, żeby odnieść sukces w szkoleniu ludzi? Co to znaczy być dobrym trenerem w dzisiejszym szybko zmieniającym...

Czytaj więcej

UNIWERSYTET SWPS 10-03-2021

Kółko Dziennikarskie

Zastanawiasz się, czy studia dziennikarskie są dla ciebie? Interesujesz się tym, co się dzieje na świecie? Lubisz dociekać, jak wygląda rzeczywistość i chcesz mówić o tym głośno? A może chciałbyś...

Czytaj więcej

Online 11-03-2021

ChinaTalk with François Godement (Senior Advisor for Asia, Institut Montaigne)

Chiny i UE 30 grudnia 2020 r. osiągnęły długo oczekiwane porozumienie dotyczące inwestycji w ramach negocjowanego od 2014 r. CAI (Comprehensive Agreement on Investment). Według wielu komentatorów porozumienie osiągnięto w...

Czytaj więcej

UNIWERSYTET SWPS 11-03-2021

Kółko Prawne – prowadzi prof. Adam Bodnar

Zastanawiasz się, czy Prawo to studia dla ciebie? Zależy ci na tym, żeby ludzie czuli się bezpiecznie, chcesz mieć wpływ na prawa obywatelskie w twoim kraju lub wiedzieć więcej o...

Czytaj więcej

Online 13-03-2021

Dni Mózgu 2021

Jaki wpływ na działanie mózgu ma COVID-19? Jak wyglądają próbki tkanki mózgowej? Co neuronauka mówi o naszej orientacji seksualnej? Dlaczego możemy pamiętać lub wyobrażać sobie zapach? Na te pytania podczas...

Czytaj więcej

Aktualności z Warszawy 14-03-2021

HumanTech Meetings: Cyborgizacja. Ile pozostanie człowieka w człowieku?

Coraz lepsza technologia pozwala nam budować inteligentne maszyny oraz różnego rodzaju protezy i implanty. Z kolei coraz lepsze poznawanie ludzkiego mózgu (atlasy mózgu) pozwalają zrozumieć jego złożoność. Integracja wiedzy z...

Czytaj więcej

UNIWERSYTET SWPS 15-03-2021

Kółko Graficzne dla kandydatów na studia

Zastanawiasz się, czy Grafika to studia dla ciebie? Lubisz projektować, masz głowę pełną pomysłów i szukasz sposobów, by to wyrazić? Dołącz do 4 bezpłatnych spotkań online z obszaru grafiki i...

Czytaj więcej

UNIWERSYTET SWPS 16-03-2021

Masz Prawo – seria spotkań dla licealistów

Chcesz się dowiedzieć, czego możesz się nauczyć w trakcie studiów prawniczych? Dołącz do 4 bezpłatnych spotkań online organizowanych i prowadzonych przez studentów Prawa należących do Studenckiej Poradni Prawnej Uniwersytetu SWPS. Podczas webinarów...

Czytaj więcej

Konferencje 16-03-2021

Rynek pracy dla absolwentów prawa po pandemii

Zapraszamy do udziału w konferencji „Rynek pracy dla absolwentów prawa po pandemii”, podczas której eksperci i praktycy będą mówić o możliwościach zatrudnienia w dobie pandemii COVID-19 oraz o zmianach i...

Czytaj więcej

Webinar 18-03-2021

Polityka klimatyczna i zielona energia w Chinach

Chiny ogłosiły, że do 2060 r. osiągną neutralność węglową. W ciągu ostatnich kilku lat udało im się znacznie zredukować zanieczyszczenie powietrza w największych miastach, a obecnie niezwykle dynamicznie inwestują w...

Czytaj więcej