hr award color

logo uswps nazwa 3

Nauka i badania
Wartość projektu: 752568

Negatywne myśli obecne są w życiu każdego z nas i stanowią naturalny sposób regulacji emocji. W niektórych chorobach – takich jak depresja czy zaburzenia lękowe – ten sposób regulacji jest nadużywany i przyczynia się do zwiększenia ryzyka zachorowania oraz nasilenia objawów istniejącej już choroby. Zespół projektowy pod kierownictwem dr Moniki Kornackiej chce zbadać, czy można pomóc pacjentom cierpiącym na depresję lub zaburzenia lękowe i nadużywającym powtarzających się myśli negatywnych za pośrednictwem aplikacji mobilnej.

 

projekt naukowy

Dynamiczny model powtarzających się myśli negatywnych

 i hamowania w depresji – metoda codziennych pomiarów

 

 

Jednostka realizującaUNI SWPS
Kwota dofinansowania 752 568 PLN
Jednostka finansującaNCN

Okres realizacji projektu: czerwiec 2017 – maj 2019

Negatywne myśli obecne są w życiu każdego z nas i stanowią naturalny sposób regulacji emocji. W niektórych chorobach – takich jak depresja – ten sposób regulacji jest nadużywany i przyczynia się do zwiększenia ryzyka zachorowania oraz nasilenia objawów istniejącej już choroby. Zespół projektowy pod kierownictwem dr Moniki Kornackiej chce zbadać, czy można pomóc pacjentom cierpiącym na depresję lub zaburzenia lękowe i nadużywającym powtarzających się myśli negatywnych za pośrednictwem aplikacji mobilnej.

logo komisja europejskaNiniejszy projekt otrzymał dofinansowanie w ramach programu finansowania badań naukowych i innowacji UE „Horyzont 2020” na podstawie umowy Nr 665778 o dofinansowanie działań „Marie Skłodowska-Curie”.

Opis projektu

Założenia i cele

Powtarzające się myśli negatywne (często nazywane ruminacjami) są obecne w życiu każdego z nas. Czasami zdarza nam się roztrząsać dlaczego dana sytuacja zdarza się akurat nam, czym sobie na to zasłużyliśmy, dlaczego my, a nie inni. Jest to jeden z wielu sposobów na regulację naszych emocji. Badania pokazują jednak, że w niektórych chorobach – takich jak depresja czy zaburzenia lękowe – ten sposób regulacji emocjonalnej jest nadużywany i przyczynia się do zwiększenia ryzyka zachorowania oraz nasilenia objawów istniejącej już choroby. Kluczowe pytanie brzmi, jak pomóc pacjentom uporać się z powtarzającymi się myślami negatywnymi. Właśnie na tę kwestię próbujemy odpowiedzieć w naszych badaniach. Jedną z hipotez wyjaśniających trudności w leczeniu ruminacji jest deficyt hamowania.

Hamowanie to jedna z funkcji wykonawczych, która pozwala nam na zatrzymanie naszych odruchowych odpowiedzi (używamy jej na przykład wtedy, gdy coś bardzo nas rozbawi, ale ze względu na okoliczności, nie możemy się na głos roześmiać). Celem naszego projektu jest stworzenie modelu przedstawiającego zależności pomiędzy używaniem powtarzających się myśli negatywnych, nastrojem i wydajnością hamowania w życiu codziennym pacjentów, a także sprawdzenie, czy trening hamowania może obniżyć ruminacje i tym samym polepszyć nastrój oraz regulację emocjonalną. Opracowanie takiego modelu jest koniecznym etapem przed zastosowaniem treningu hamowania w terapii ruminacji, pozwoli on także na podniesienie efektywności samej terapii.

Rozpoczynamy pierwszą serię badań mających sprawdzić, czy można pomóc pacjentom cierpiącym na depresję lub zaburzenia lękowe i nadużywającym powtarzających się myśli negatywnych poprzez aplikację mobilną. Rezultaty badań laboratoryjnych są obiecujące – teraz warto sprawdzić, czy możemy przenieść je do życia codziennego pacjentów, a tym samym znacznie ułatwić dostęp do terapii wspomaganej nową technologią.

dr Monika Kornacka, kierownik projektu

Metody badawcze

Na projekt składają się dwa typy badań. Pierwsze wykorzystuje metodę Ecollogical Momentary Assessement (EMA) – do badania używamy aplikacji na telefony komórkowe. Drugie to tradycyjne badanie laboratoryjne. Rozwój aplikacji mobilnej, we współpracy z Politechniką Łódzką, otwiera nowe możliwości pomiaru zmiennych psychologicznych w życiu codziennym pacjentów. Możemy sprawdzić, jaka jest dynamiczna zależność między hamowaniem, ruminacjami i nastrojem oraz jak te zmienne funkcjonują podczas codziennych czynności. Przejście od badań w laboratorium do badania procesów psychologicznych w życiu codziennym jest tym ważniejsze, że najnowsze badania sugerują, iż nie tylko ilość ruminacji wpływa na objawy depresji i zaburzeń lękowych, ale wpływ na choroby psychiczne może mieć również to z jaką stałością ruminacje wpływają na nasze emocje (czyli, czy fakt, że ruminujemy jest zawsze równoznaczny z obniżeniem nastroju).

Zbadanie tych dynamicznych zależności jest możliwe jedynie przy pomocy EMA. Dodatkowo w drugiej części tego badania sprawdzimy, jak trening hamowania wpływa na ruminacje i nastrój. Z dotychczasowych badań wiemy już, że trening hamowania w laboratorium zmniejsza użycie ruminacji. W naszym badaniu będziemy sprawdzać, czy jest to możliwe przy pomocy urządzenia mobilnego, które pacjent ma zawsze ze sobą (na przykład telefonu komórkowego). W drugim badaniu, przeprowadzanym w laboratorium, sprawdzimy, przy pomocy okulografu, jak pacjenci, u których wprowadzimy ruminacje lub dystrakcje (grupa kontrolna), radzą sobie w zadaniach wymagających hamowania. Badanie to pozwoli nam na sprawdzenie w bardziej kontrolowanych warunkach niż życiu codziennym, jakie dodatkowe czynniki, takie jak rodzaj ruminacji czy ich tematyka, wpływają na zależności między powtarzającymi się myślami, hamowaniem i objawami depresji.

Użyteczność wyników

Wyniki naszego projektu pozwolą na lepsze zrozumienie relacji, jaka zachodzi między ruminacjami, hamowaniem a objawami depresji w życiu codziennym pacjentów, a także na określenie, jakie dodatkowe czynniki mogą mieć wpływ na tą relację. Ta wiedza jest konieczna, aby zoptymalizować sposób, w jaki pomagamy pacjentom nadużywającym ruminacji. Dodatkowo nasz projekt pozwoli sprawdzić, czy taka terapia może być wspomagana nowymi technologiami (aplikacjami na urządzenie mobilne) i czy możemy wykorzystać trening hamowania, aby zwiększyć jej efektywność. Jest to tym bardziej istotne, że nadużywanie ruminacji stanowi jeden z czynników ryzyka depresji – choroby, którą według WHO dotknięte jest około 5% światowej populacji.

 

Zespół badawczy

258 minka kornacka

dr

Monika Kornacka

kierownik projektu
psycholog, terapeuta poznawczo-behawioralny, zajmuje się rolą powtarzających się myśli i funkcji wykonawczych w zaburzeniach psychicznych, terapią depresji i zaburzeń lękowych oraz e-terapią

258 Izabela Krejtz

dr hab., prof. Uniwersytetu SWPS

Izabela Krejtz

psycholog poznawczy, prowadzi wykłady i warsztaty z metodologii badań okulograficznych.

258 John Nezlek

dr hab., prof. Uniwersytetu SWPS

John B. Nezlek

psycholog społeczny, Uniwerstet SWPS, Poznań; College of William & Mary, Virginia, USA.

258 Piotr Napieralski2

dr hab. inż.

Piotr Napieralski

adiunkt na Wydziale Fizyki Technicznej, Informatyki i Matematyki Stosowanej. Pracownik Instytutu Informatyki Politechniki Łódzkiej.

258 Céline Douilliez

prof.

Céline Douilliez


profesor Terapii Poznawczej i Behawioralnej na Universytecie w Lille, Francja, terapeuta. Zajmuje się procesami transdiagnostycznymi w psychopatologii.

 

Wyszukaj projekt

Projekty - Typ
Projekty - Dyscyplina
Projekty - Jednostka organizacyjna
Projekty - Kierownik
Projekty - Instytucja finansująca
Projekty - Status
Projekty - Okres realizacji